Tłuszcze

Tłuszcze (Lipidy) to główne źródło energii, które jest potrzebne do życia i prawidłowego funkcjonowania organizmu. Ilość tłuszczu jaką nasz organizm może przyswoić jest zależna od ilości spożywanego białka i węglowodanów. Nadwyżka tłuszczu gromadzi się w organizmie jako tłuszcz własny człowieka. Tłuszcze składają się z węgla, wodoru i tlenu. Rozkładają się w jelicie cienkim na kwasy tłuszczowe i glicerynę. Są niezbędne w naszej diecie, należy jednak uważać na to co jemy, niż całkowicie z nich rezygnować.

Istnieją 3 rodzaje tłuszczów, które dzielone ze względu na to, jakie kwasy tłuszczowe posiadają, są dla nas bardziej lub mniej zdrowe. Najlepsze będą tłuszcze jednonienasycone i wielonienasycone. Chronią serce przed zawałem, obniżają poziom cholesterolu i jego frakcję LDL, czyli zły cholesterol. Znajdziemy je np. w oliwie, oleju rzepakowym, słonecznikowym lub kukurydzianym, ale też w tłustych rybach morskich: łososiu, śledziu, makreli.

Tłuszcze nasycone, głównie zwierzęce, nie są już tak zdrowe. Umożliwiają wchłanianie witamin np. A, D, E, ale jedzenie ich w nadmiarze wpływa na podwyższenie się cholesterolu. Grozi to  niebezpiecznymi chorobami układu krążenia np. miażdżycą. Niebezpieczne dla zdrowia są również tłuszcze trans, które powstają po przekształceniu kwasów nasyconych. Ich źródłem są m.in. twarde margaryny, tłuszcze piekarnicze np. w paczkowanych ciastach, pączkach, frytkach i fast foodach. Podobnie jak te zwierzęce podnoszą poziom złego cholesterolu. Ich spożywanie w codziennej diecie powinno wynosić maksymalnie 2g.

Działanie Lipidów:

  • to skoncentrowane źródło energii
  • nagromadzony w tkance tłuszcz chroni przed nadmiernym wydzieleniem ciepła
  • są źródłem witamin rozpuszczalnych w tłuszczach: A, D, E, K i Niezbędnych Nienasyconych Kwasów Tłuszczowych
  • główne źródło materiału zapasowego
  • hamują wydzielanie soku żołądkowego
  • podnoszą smak potraw
  • są składnikiem błon komórkowych oraz stanowią ważny element wchodzący w skład wielu hormonów

Kiedy potrzebujesz więcej
Tłuszcze powinny dostarczać 25-30% wartości energetycznej dziennej racji pokarmowej dorosłego człowieka. Powinny to być tłuszcze nienasycone, nie utwardzane chemicznie, pozbawione izomerów trans.

A jeśli za mało, to…
Niedobór tłuszczu może wywołać zmiany skórne (łuszcząca się skóra), uszkodzenie układu moczowego, brak energii oraz deficyt witamin rozpuszczalnych w tłuszczach.

A kiedy nadmiar, to…
Nadmiar tłuszczu w diecie, może spowodować: mdłości, wymioty, biegunkę a u osób otyłych spowolnienie procesu chudnięcia.

Duże ilości Tłuszczu zawierają:

  • żółtka jaj
  • szpik kostny
  • łój, słonina i smalec
  • oliwa z oliwek
  • masło
  • wysoko-tłuszczowe sery i śmietana
  • mięso

Chrom

Chrom jest pierwiastkiem śladowym, a fakt, że jest on istotny dla zdrowia odkryto w latach 50-tych, przy okazji badań nad cukrzycą. Jest ważnym regulatorem poziomu cukru we krwi i stosuje się go z powodzeniem w zapobieganiu i leczeniu cukrzycy.  Organizm potrzebuje chromu, magnezu i witamin B do przemian metabolicznych cukru, a jeśli w odżywianiu występuje nadmiar cukru, organizm zostaje szybko pozbawiony tych niezbędnych składników odżywczych. Istnieją dowody, że zachodnia dieta, bogata w cukier i produkty rafinowane zawiera zdecydowanie za mało chromu, co może być powodem szeregu występujących powszechnie problemów zdrowotnych.

 

Działanie Chromu:

  • wpływa na tolerancję glukozy
  • zwiększa aktywność insuliny
  • kontroluje poziom glukozy we krwi poprzez zwiększenie jej poboru przez mięśnie i narządy
  • pobudza przemiany metaboliczne glukozy
  • kontroluje poziom cholesterolu we krwi
  • zmniejsza miażdżycę naczyń krwionośnych
  • pobudza syntezę białek
  • zwiększa odporność na infekcje
  • tłumi ataki głodu

Zalecane normy dietetyczne na Chrom dla różnych grup ludności*

Grupy ludności Zalecane normy dietetyczne [µg/dzień]
Dzieci 1-3 lat 11
Dzieci 4-8 lat 15
Chłopcy 9-13 lat 25
Młodzież męska 14-18 lat 35
Mężczyźni 19-30 lat 35
Mężczyźni 31-50 lat 35
Mężczyźni 50-70 lat 30
Mężczyźni powyżej 70 lat 30
Dziewczęta 9-13 lat 21
Młodzież żeńska 14-18 lat 24
Kobiety 19-30 lat 25
Kobiety 31-50 lat 25
Kobiety 50-70 lat 20
Kobiety powyżej 70 lat 20
Kobiety ciężarne do 18 lat 29
Kobiety ciężarne 19-30 lat 30
Kobiety ciężarne 31-50 lat 30
Kobiety karmiące do 18 lat 44
Kobiety karmiące 19-30 lat 45
Kobiety karmiące 31-50 lat 45

*(według Dietary Reference Intakes ustalone przez National Academy of Sciences, Food and Nutrition Board, USA)

Kiedy potrzebujesz więcej
Na niedobór chromu narażeni są zwłaszcza ludzie w podeszłym wieku. Obok wieku także wiele czynników sprzyja wystąpieniu niedoboru chromu. Należą do nich ciąża, wzmożony wysiłek fizyczny, nadużywanie alkoholu, różne stany chorobowe. Badania przeprowadzone w Stanach Zjednoczonych wykazały, że niedobór chromu występuje wśród sporej części społeczeństwa, a prawdopodobną przyczyną jest spożywanie zbyt wysoko oczyszczonej żywności.

Jeśli za mało, to…
Objawem niedoboru jest, podobnie jak w cukrzycy, zmniejszona zdolność przyswajania glukozy przez tkanki, nadwaga, zmęczenie, nadmierne pragnienie, wzmożony apetyt, częste oddawanie moczu, zmniejszona odporność na infekcje. Niedobór chromu wiąże się też z większym ryzykiem zapadalności na miażdżycę.

 

A kiedy nadmiar, to…
Chrom w postaci doustnej jest mało toksyczny. Długotrwałe zażywanie bardzo dużych dawek może jednak prowadzić do chorób skóry i uszkodzeń jamy nosowej.

Dużą ilość Chromu zawierają:

  • drożdże piwne
  • pełnoziarniste produkty zbożowe
  • niektóre przyprawy: pieprz i tymianek
  • mięso i wątroba
  • sery
  • żółtka jaj
  • grzyby
  • ostrygi
  • ziemniaki ze skórką
  • piwo i wino

Związki chromu są wrażliwe na światło, wilgoć i temperaturę. Pokarmy powinny być przechowywane w suchym, chłodnym i ciemnym miejscu

Czy wiesz, że…
Precyzyjna struktura chemiczna naturalnej postaci, w jakiej chrom występuje w organizmie, tzw. czynnika tolerancji glukozy, nie została jeszcze poznana, mimo prawie pięćdziesięciu lat od jego odkrycia.

Suplementy zawierające Chrom:
1. Vital 0 – 20 µg
2. Vital A –  50 µg
3. Vital B – 20 µg
4. Vital AB – 30 µg
5. Full Spectrum – 25 µg
6. Lion Kids D – 5 µg
7. Senior formula – 50 µg
8. Power Mins – 50 µg
9. Chromium Max 500 – 500 µg
10. Citrimax & Chromium – 250 µg
11. Slim formula – 50 µg
12. Cholestone – 50 µg
13. Natural HGH Support – 4 µg
14. Menopausal Formula – 20 µg
15. New Life – 25 µg
16. Liver Aid – 25 µg