Selen

Przez długie lata selen był postrzegany jako pierwiastek toksyczny dla organizmu. Szczególnie objawiano się jego właściwości kancerogennych. Dopiero stosunkowo niedawno odkryto, że selen choć obecny jest w organizmie jedynie w śladowych ilościach, pełni niezwykłą rolę ochronną w odniesieniu do wielu procesów chorobowych, w tym także chorób nowotworowych. Selen jest niezbędnym pierwiastkiem śladowym oraz przeciwutleniaczem. Badania wykazały, że chroni przed takimi związanymi z wiekiem schorzeniami, jak choroby serca, zapalenia stawów i może przyczyniać się do leczenia i zapobiegania schorzeniom związanym z brakiem odporności, takimi jak AIDS. Organizm potrzebuje jedynie znikomych ilości selenu dziennie, lecz są one niezbędne, szczególnie ze względu na rolę selenu w ochranianiu błon komórkowych i wspomaganiu ich wszelkich funkcji.

Działanie Selenu:

  • jest składnikiem enzymu chroniącego organizm przed toksycznymi efektami wolnych rodników
  • ma znaczenie dla prawidłowego działania układu immunologicznego
  • pełni rolę odtruwającą w zatruciach metalami ciężkimi, takimi jak kadm i rtęć
  • ma znaczenie płodności męskiej
  • opóźnia proces starzenia
  • neutralizuje alkohol, dym i niektóre tłuszcze
  • chroni przed chorobami serca i krążenia
  • pomocny w leczeniu łupieżu
  • przedłuża młodość, dając młody wygląd

Zalecane normy dietetyczne na Selen dla różnych grup ludności*

Grupy ludności Zalecane normy
dietetyczne [µg/dzień]
Bezpieczna maksymalna dawka
nie powodująca ryzyka
efektów ubocznych[µg/dzień]
Dzieci 1-3 lat 20 90
Dzieci 4-8 lat 30 150
Chłopcy 9-13 lat 40 280
Młodzież męska 14-18 lat 55 400
Mężczyźni 19-30 lat 55 400
Mężczyźni 31-50 lat 55 400
Mężczyźni 50-70 lat 55 400
Mężczyźni powyżej 70 lat 55 400
Dziewczęta 9-13 lat 40 280
Młodzież żeńska 14-18 lat 55 400
Kobiety 19-30 lat 55 400
Kobiety 31-50 lat 55 400
Kobiety 50-70 lat 55 400
Kobiety powyżej 70 lat 55 400
Kobiety ciężarne do 18 lat 60 400
Kobiety ciężarne 19-30 lat 60 400
Kobiety ciężarne 31-50 lat 60 400
Kobiety karmiące do 18 lat 70 400
Kobiety karmiące 19-30 lat 70 400
Kobiety karmiące 31-50 lat 70 400

*(według Dietary Reference Intakes ustalone przez National Academy of Sciences, Food and Nutrition Board, USA)

Kiedy potrzebujesz więcej
Najbardziej narażeni na niedobór selenu są ludzie odżywiani długotrwale przez kroplówkę. Ponadto na niedobór selenu narażeni są przede wszystkim ludzie zamieszkali na terenach ubogich w selen (niektóre ziemie Chin, Syberii, Nowej Zelandii oraz niektóre rejony USA).

Jeśli za mało, to…
Objawem ostrego niedoboru selenu są choroby Keshana i Kashina Becka występujące wśród niektórych populacji Chin i Syberii, żyjących na ziemiach wyjątkowo ubogich w ten pierwiastek.  Choroba Keshana jest rodzajem kardiomiopatii, prowadzącej do charakterystycznego powiększenia serca. Zmiany są nieodwracalne, kiedy się rozwiną, nie pomaga nawet zwiększona podaż selenu. Choroba Kashina – Becka atakuje z kolei stawy, prowadzi do ich powiększania, deformacji kostnych oraz opóźnienia wzrostu. Niski poziom selenu prowadzi również do zwiększonego ryzyka zapadalności na choroby krążeniowe – miażdżycę, dusznicę bolesną, udary mózgu. Niedobory selenu mają wpływ na bezpłodność i na rozwój chorób nowotworowych, wczesne starzenie się organizmu, małą odporność organizmu, podatność na infekcje, podatność na chandrę i depresję, zmienność nastrojów, ciągłe odczucie zmęczenia, ból mięśni i otępienie.

A kiedy nadmiar, to…
Nadmiar selenu powoduje łysienie, uszkodzenia skóry, sczernienie paznokci, nadwrażliwość, nudności i wymioty. Po wpływem zatrucia selenem, zwiększa się prawdopodobieństwo powstawania nowotworów.

Dużą ilość Selenu zawierają:

  • warzywa: brokuły, kapusta, ogórki, cebula, seler, kukurydza i pomidory
  • czosnek
  • grzyby
  • wątroba i nerki zwierzęce
  • owoce morza i ryby
  • płatki kukurydziane, nasiona słonecznika, zarodki pszenne i otręby pszenne
  • orzechy brazylijskie

Czy wiesz, że…
Szczególnie bogatym, a nie docenianym dotąd źródłem selenu są wody siarczane ze Swoszowic i Buska. Przyjmuje się, że ich lecznicze właściwości, które dawniej wiązano z siarką, należy przypisać właśnie selenowi.

Suplementy zawierające selen:
1. Vital 0 – 15 µg
2. Vital A – 40 µg
3. Vital B – 15 µg
4. Vital AB – 40 µg
5. Full Spectrum – 20 µg
6. Infant Formula – 60 mg
7. Lion Kids D – 10 µg
8. Senior formula – 20 µg
9. Super CoQ 10 Plus – 10 µg
10. Protect 4 Life – 2o µg
11. Mega Protect 4 Life – 25 µg
12. Smokerade – 20 µg
13. Power Mins – 20 µg
14. Menopausal Formula – 10,5 µg
15. Pro-State Power – 80 µg

Przeciążenie toksynami

Spożywana przez nas żywność rzadko nie zawiera zanieczyszczeń. Produkty roślinne bywają spryskiwane chemicznymi środkami ochronnymi albo uprawiane na przesyconej chemikaliami glebie, a zwierzęta bywają niewłaściwie karmione. Zdarza się również, że żywność jest modyfikowana genetycznie, a długofalowe skutki takich działań dla naszego zdrowia nie są znane. Jednym z głównych zadań naszego organizmu jest przemiana toksyn w substancje bezpieczne. Układy naszego organizmu są obciążone koniecznością detoksykacji. Dobrze, że istnieją składniki odżywcze, które mogą nam w tym pomóc.

Większość kupowane przez nas żywności są to produkty konserwowane, spryskiwane chemikaliami, nastrzykiwane lub uprawiane na przesyconej sztucznymi nawozami glebie. Produkty roślinne traktuje się pestycydami, a zwierzętom podaje się antybiotyki i hormony wzrostu. Skażenie środowiska na obszarach rolniczych sprawia, że w spożywanej przez nas żywności znajdują się jeszcze inne chemikalia. W rezultacie większość naszych pokarmów, zamiast dostarczać składników odżywczych, jeszcze bardziej obciążają nas toksynami i staja się źródłem dodatkowego stresu dla organizmu. Obciążenie toksynami jest sprawą niebezpieczną i obecnie sądzi się, że jest ono powodem wielu problemów zdrowotnych. Jedną z najważniejszych funkcji organizmu jest przemiana produktów i toksyn w rozpuszczalne, bezpieczne substancje, które są następnie usuwane z organizmu przez pęcherz lub jelita. W procesie tym, zwanym odtruwaniem, niezmiernie istotną rolę odgrywa wątroba. Ludzie poddani działaniu wielkich ilości toksyn, w tym chemikaliów z pożywienia i leków, mają zwiększone zapotrzebowanie na większość witamin i minerałów.

Przeciwutleniacze są składnikami, które hamują chemiczne reakcje z udziałem tlenu w organizmie. Produktami ubocznymi utleniania są bardzo czynne cząsteczki zwane wolnymi rodnikami. Przeciwutleniacze powstrzymują zmiany, wchodzą w reakcję z wolnymi rodnikami, zanim te zdołają spowodować zniszczenia. Naturalne przeciwutleniacze oddziałują także, reagując bezpośrednio z tlenem.

Składniki odżywcze zwane przeciwutleniaczami:

  • witamina C, E
  • beta-karoten
  • cynk
  • selen

Zawarte w owocach, orzechach, i większości warzyw stanową broń organizmu przeciwko wolnym rodnikom, powodującym wszelkiego rodzaju zniszczenia komórek organizmu. Wolnym rodnikom przypisuje się udział w powstawaniu raka, chorób serca i starzeniu się organizmu.

Przeciwutleniacze dostarczają organizmowi naturalnej broni przeciw wolnym rodnikom i dlatego zaleca się spożywanie produktów bogatych w te składniki odżywcze. Nawet prawidłowe odżywianie może być ubogie w przeciwutleniacze, a więc zazwyczaj zaleca się codzienne przyjmowanie dobrego suplementu. Także wiele flawonoidów wykazuje działanie przeciwutleniające, a wyciąg z miłorzębu japońskiego jest dobrym źródłem antyoksydantów. Skórka czarnej wiśni i jagody także zawierają przeciwutleniacze.

Wzmocnij swój układ odpornościowy

Układ odpornościowy broni organizm przed obcymi substancjami, takimi jak mikroorganizmy np. bakterie, grzyby, wirusy, pasożyty, potencjalnie szkodliwymi cząsteczkami lub nieprawidłowymi komórkami. W normalnych warunkach układ odpornościowy reaguje na obce organizmy, wytwarzając przeciwciała, które niszczą atakujące organizmy i neutralizują produkowane przez nie trujące toksyny. Układ odpornościowy sprawdza też komórki organizmu pod kątem ich prawidłowości, co jest niezmiernie ważne dla zachowania zdrowia.

 

 

Czynność twojego układu odpornościowego może zostać zakłócona m.in. przez:

  • uszkodzenia ciała
  • operacje chirurgiczne
  • nadmierne stosowanie antybiotyków, które mogą niszczyć florę bakteryjną
  • niektóre leki
  • zaburzenia trawienne, takie jak drożdżyca Candida, niedobór enzymów oraz chroniczne zaparcia
  • złe odżywianie
  • skażenie środowiska
  • stres
  • zaburzenia genetyczne
  • chorobę
  • dziedziczną niewydolność

Składniki odżywcze wzmacniające układ odpornościowy:

1. Czosnek pomaga zapobiegać wszelkiego rodzaju infekcjom, w tym także odpornym na działanie antybiotyków. Pomaga też oczyszczać krew.
2. Echinaceę stosuje się szeroko w terapii przewlekłych i ostrych infekcji oraz w celu wzmacniania odporności. Oczyszcza ona krew i układ limfatyczny, co wpływa korzystnie na wytwarzanie białych ciałek krwi oraz przeciwciał.
3. Żeń-szeń poprawia odporność i pomaga organizmowi uporać się ze stresem, a także wspomaga wytwarzanie białych ciałek krwi.
4. Witamina A i beta-karoten wspomagają odporność zarówno poprzez zwiększenie ilości przeciwciał, takich jak limfocyty T, jak i pobudzenie ich aktywności. Wspomagają też rozwój grasicy, chroniąc ją przed szkodliwym wpływem stresu. Witamina A chroni układ oddechowy przed infekcjami wirusowymi, a beta-karoten jest przeciwutleniaczem, który także wpływa na poprawę odporności.
5. Witamina B6 sprzyja dobremu funkcjonowaniu układu odpornościowego i pomaga zapobiegać rozwojowi różnych guzów.
6. Witamina C wzmacnia odporność organizmu na infekcje i wspiera grasicę oraz białe ciałka krwi.
7. Witamina E wzmacnia odporność organizmu na szereg chorób, w tym niektóre chorzenia autoimmunologiczne. Wspiera też reakcję przeciwciał.
8. Cynk jest potrzebny do prawidłowego funkcjonowania układu odpornościowego i zapobiega rozprzestrzenianiu się szeregu wirusów.
9. Selen wzmacnia układ odpornościowy, głównie dzięki działalności przeciwutleniającej oraz chroni integralności komórek, poprawiając ich wszelkie funkcje.
10. Mleczko pszczele, wzmacnia odporność, podobnie jak propolis i pyłek pszczeli. Propolis pomaga zapobiegać w szczególności infekcją gardła

Co możesz zrobić żeby sobie pomóc:

  • zapewnij sobie dużo snu
  • pij dużo świeże, zdrowej wody, która pomaga oczyszczać układ
  • zażywaj dużo ruchu
  • odżywiaj się prawidłowo, jedz duże produktów pełnoziarnistych, warzyw i owoców, ziaren, orzechów oraz produktów zawierających dużo błonnika
  • przyjmuj dobre suplementy wielowitaminowe, by zapewnić sobie odpowiednią ilość składników odżywczych

Osoby w starszym wieku

Kiedy zaczynają dawać się we znaki degeneracyjne skutki starzenia się, częścią codziennego życia staje się szereg przewlekłych i ostrych chorób. Badania wykazują jednak, że degenerację – umysłu i ciała – można zatrzymać a czasem opóźnić, stosując suplementy i odpowiednie odżywianie dla uzyskania najlepszych efektów. Aby późniejsze lata były zdrowe i produktywne musimy tylko stosować prawidłową dietę z dużą ilością owoców i warzyw, które działają przeciwutleniająco.

 

Składniki odżywcze dla starszych osób:

1. Witamina A, C, E oraz selen opóźniają procesy starzenia się. Przeciwutleniacze pomagają zapobiegać zapaleniu stawów, otępieniu i powstającej w starszym wieku cukrzycy.
2. Zapewnij sobie spożycie dużych ilości witaminy B z jedzeniem.
3. Jogurty z żywymi kulturami bakterii pomogą twojemu organizmowi bardziej efektywnie przyswoić składniki odżywcze.
4. Czosnek zapobiega osłabieniu spowodowanemu wiekiem, a także chorobom serca oraz innym schorzeniom związanym ze starzeniem się.
5. Zapewnij sobie spożycie tłuszczów rybich.

Co możesz zrobić, żeby sobie pomóc:

  • stosuj zdrową dietę, bogatą w wiele świeżych pełnowartościowych produktów, w tym co najmniej pięć porcji świeżych warzyw i owoców
  • zmniejsz ilość tłuszczów i stosuj oliwę z oliwek, która jest najzdrowszym olejem i przyczynia się do długowieczności i obniżenia poziomu cholesterolu oraz zmniejsza częstość występowania chorób serca
  • pozostań aktywny, badania wykazują, że stale wykorzystując swoje ciało i mózg, zostajesz dłużej młodszy
  • podejmij środki mające na celu wzmocnienie twego układu odpornościowego