Cynk

Cynk jest jednym z najważniejszych pierwiastków śladowych w naszym odżywianiu i jest potrzebny do prawidłowego funkcjonowania ponad 200 enzymów w organizmie. Ten minerał pełni zasadniczą rolę w ochronie układu odpornościowego i w regulacji naszej informacji genetycznej. Cynk ma też zasadnicze znaczenie dla budowy i funkcjonowania błon komórkowych. Niewielki niedobór cynku występuje bardzo powszechnie i może spowodować szereg schorzeń, w tym niepłodność u mężczyzn, niską wagę urodzeniową oraz trądzik młodzieńczy.

 

 

Działanie Cynku:

  • jest konieczny do działania enzymów, w tym enzymów biorących udział w syntezie kwasów nukleinowych DNA i RNA
  • odgrywa kluczową rolę w podziałach komórkowych i regeneracji tkanek
  • jest potrzebny do zachowania płodności mężczyzn
  • ma znaczenie dla prawidłowego dojrzewania płciowego i osiągnięcia wzrostu
  • zapobiega ślepocie związanej ze starzeniem się
  • pełni funkcje regulacyjne w systemie odpornościowym i metabolizmie insuliny
  • neutralizuje alkohol
  • pomaga chronić przed degeneracyjnymi skutkami starzenia się
  • ma działanie przeciwutleniające.
  • przyśpiesza gojenie się ran

Zalecane normy dietetyczne na Cynk dla różnych grup ludności*

Grupy ludności Zalecane normy
dietetyczne [mg/dzień]
Bezpieczna maksymalna dawka
nie powodująca ryzyka
efektów ubocznych [mg / dzień]
Dzieci 1-3 lat 3 7
Dzieci 4-8 lat 5 12
Chłopcy 9-13 lat 8 23
Młodzież męska 14-18 lat 11 34
Mężczyźni 19-30 lat 11 40
Mężczyźni 31-50 lat 11 40
Mężczyźni 50-70 lat 11 40
Mężczyźni powyżej 70 lat 11 40
Dziewczęta 9-13 lat 8 23
Młodzież żeńska 14-18 lat 9 34
Kobiety 19-30 lat 8 40
Kobiety 31-50 lat 8 40
Kobiety 50-70 lat 8 40
Kobiety powyżej 70 lat 8 40
Kobiety ciężarne do 18 lat 12 34
Kobiety ciężarne 19-30 lat 11 40
Kobiety ciężarne 31-50 lat 11 40
Kobiety karmiące do 18 lat 13 34
Kobiety karmiące 19-30 lat 12 40
Kobiety karmiące 31-50 lat 12 40

*(według Dietary Reference Intakes ustalone przez National Academy of Sciences, Food and Nutrition Board, USA)

Kiedy potrzebujesz więcej
Ryzyko wystąpienia niedoboru cynku dotyczy zwłaszcza populacji wymagającej zwiększonego zapotrzebowania na ten minerał, a więc dzieci, kobiet (zwłaszcza ciężarnych) oraz ludzi starszych.

Jeśli za mało, to…
Ostry niedobór cynku (dwarfizm) występuje bardzo rzadko. Jego obławy to karłowatość, otępienie, apatia, wysypka, niedorozwój narządów płciowych. Niedobór cynku mniejszego stopnia zdarza się dość często. Charakteryzuje się utratą apetytu połączoną z osłabieniem odczuwania smaków pokarmów oraz zapachu (najwcześniejsze objawy niedoboru cynku), spowolnienie wzrostu u dzieci i młodzieży, opóźnienie rozwoju płciowego, opóźnienie gojenia się ran, białymi wykwitami na paznokciach, wyblakłym kolorem włosów, u mężczyzn występuje impotencja i zmniejszenie ilości plemników w nasieniu. Ciężarne kobiety otrzymujące niedostateczną podaż cynku w diecie mają zwiększone ryzyko powikłań porodowych i urodzenia dzieci o obniżonej wadze. U ludzi starszych, wśród których niedobory cynku są bardzo częste, występuje zwiększona podatność na infekcje oraz obserwuje się zwiększoną zapadalność na cukrzycę i miażdżycę.

A kiedy nadmiar, to…
Cynk jest relatywnie mało toksycznym. Mało specyficzne objawy mogą występować u ludzi biorących wysokie dawki cynku przez wiele miesięcy. Mogą wystąpić problemy żołądkowe – jelitowe (nudności, wymioty). Nadmiar cynku może przyczynić się do wytworzenia deficytu miedzi.

Duże ilości Cynku zawierają:

  • owoce morza: małże, ostrygi, krewetki, kalmary i ryby
  • podroby i mięso
  • pełne ziarna zbóż, drożdże piekarskie i kiełki pszenicy
  • grzyby
  • orzechy

Związki cynku są wrażliwe na światło, temperaturę i wilgoć. Pokarmy należy przechowywać w suchym, chłodnym i ciemnym miejscu. Również mrożenie obniża zawartość cynku.

Czy wiesz, że…
W krajach śródziemnomorskich od dawna potrawy z ostryg uważano za mające właściwości afrodyzjaków i zwiększające płodność mężczyzn. Dziś to ludowe mniemanie zyskało naukowe potwierdzenie.

Suplementy zawierające Cynk:
1. Vital 0 – 5 mg
2. Vital A –  8 mg
3. Vital B – 5 mg
4. Vital AB – 8 mg
5. Full Spectrum – 10 mg
6. Infant Formula – 60 mg
7. Lion Kids D – 2 mg
8. Senior formula – 5 mg
9. Energy Memory – 5 mg
10. Mega Protect 4 Life – 4 mg
11. Smokerade – 5 mg
12. Power Mins – 0 7,5 mg
13. Rhodiolin – 5 mg
14. Menopausal Formula -3 mg
15. Pro-State Power – 15 mg
16. New Life – 5 mg
17. Mega Zinc – 50 mg
18. Chelated Zinc – 15 mg