Czym są witaminy i składniki mineralne

Nazwą witaminy obejmujemy wiele związków chemicznych o różnej budowie. Odgrywają one ogromną role dla zdrowia człowieka, są potrzebne  dla sprawnego przebiegu wielu przemian metabolicznych. W zasadzie związki te nie są syntetyzowane przez ustrój i muszą być dostarczone z pożywieniem. Brak lub względny deficyt witamin w pożywieniu jest przyczyną charakterystycznych stanów niedoborowych i chorób (awitaminoz). Witaminy zwykle dzielimy na dwie duże grupy rozpuszczalne w tłuszczach – A, D, E, K oraz rozpuszczalne w wodzie – C i grupa witamin B.

Są to metale oraz inne składniki nieorganiczne, które działają podobnie jak witaminy, wspierając procesy zachodzące w organizmie i dostarczając budulca dla zębów i kości. Zazwyczaj klasyfikujemy je na makroelementy i mikroelementy. Do makroelementów zaliczamy: wapń, fosfor, magnez, potas, sód, chlor i siarkę, do mikroelementów należą: żelazo, miedź, jod, cynk, mangan, molibden, selen, kobalt, fluor, chrom, cyna, wanad i krzem. Lista niezbędnych składników mineralnych wciąż jeszcze się rozszerza w miarę postępu badań naukowych. Nasz ustrój nie wytwarza potrzebnych nam składników odżywczych i musi je otrzymywać z pożywieniem lub w postaci suplementów.

Rośliny lecznicze mają nie tylko wartość odżywczą, ale także cały szereg właściwości terapeutycznych. Są stosowane do zwalczania infekcji i chorób oraz w celu zmniejszania szkód wyrządzonych przez wolne rodniki. Wpływają też korzystnie na funkcjonowanie różnych układów naszego organizmu, w tym układu odpornościowego, nerwowego, mózgu, krwiobiegu, układu oddechowego, płciowego, hormonów oraz układu moczowego i trawiennego.

Mikro i makroelementy

Mikroelementy  są to pierwiastki śladowe znajdujące w niewielkiej ilości w organizmach roślinnych i zwierzęcych. Podstawowe mikroelementy, które są bardzo ważne dla funkcjonowania organizmu to m.in. jod, cynk, miedź i mangan. Inne, np. złoto, które wchodzi w skład leków przeciwko reumatoidalnemu zapaleniu stawów, stosuje się ze względu na ich właściwości farmakologiczne. Makroelementy to pierwiastki chemiczne (m.in. fosfor, wapń, magnez), występujące w organizmach roślinnych i zwierzęcych w znacznej ilości, niezbędne do życia i rozwoju. Stanowią one 99,5% masy ciała człowieka.

Zalety mikroelementów i ich rola w fizjologii człowieka
Funkcja mikroelementów, przede wszystkim ze względu na ich działanie fizjologiczne, została określona na początku XX wieku przez francuskiego biologa i chemika Gabriela Bertranda. Obecnie zdecydowanie większy nacisk kładzie się na znaczenie mikroelementów dla spranego funkcjonowania organizmu, gdyż tylko odpowiednio zrównoważona ich ilość może zapobiec zaburzeniom pracy organizmu.

Rola mikroelementów w procesach fizjologicznych:

  • Mikroelementy wiążą się z enzymami i pobudzają je do działania. Każdy z mikroelementów łączy się z enzymami we właściwi sposób, jeden może łączyć się z wieloma, które działają w różnych procesach biologicznych. Miedź skutecznie działa w syntezie kolagenu czy melaniny, ma również duże znaczenie dla systemu odpornościowego.
  • Mikroelementy są niezbędne do prawidłowego funkcjonowania hormonów, na przykład cynk jest składnikiem insuliny wytwarzanej przez trzustkę.
  • Mikroelementy wchodzą w skład niektórych witamin.

Wpływ oddziaływania mikroelementów na równowagę w organizmie:

  • umożliwiają komórką produkcję wielu substancji niezbędnych do życia,
  • chronią komórki przed przedwczesnym starzeniem się,
  • zapobiegają powstawaniu komórek nowotworowych

Mikroelementy uczestniczą w podstawowych procesach życiowych, tzn: odpornościowych, energetycznych, nerwowych, fizycznych oraz reprodukcyjnych. Mikroelementy są niezbędne w procesie wzrostu komórek, gojenia się ran oraz zapewniają dobrą jakość kolagenu tkanek.

Mikroelementy stosuje się w leczeniu dolegliwości ostrych i przewlekłych, takich jak:

  • długotrwałe infekcje oraz osłabienie systemu odpornościowego
  • schorzenia chroniczne
  • choroby kości
  • powikłania w wyniku chorób metabolicznych
  • stres
  • wahania się nastrojów, stany depresyjne czy bezsenność
  • przemęczenie

Niedobór mikroelementów w organizmie jest przyczyną wielu mniej lub bardziej poważnych zaburzeń. Terapia przy zastosowaniu mikroelementów polega na przywróceniu organizmowi równowagi.

W każdej populacji są grupy bardziej niż inne narażone na występowanie niedoboru pewnych pierwiastków. Należą do nich:

  • osoby w podeszłym wieku, mające kłopoty z przyswajaniem mikroelementów
  • kobiety w ciąży lub karmiące
  • wegetarianie lub weganie
  • osoby wyczynowo uprawiające sport, u których występuje zużycie energii
  • dzieci w okresie wzrostu
  • osoby cierpiące na przewlekłe choroby oraz pacjenci w czasie rekonwalescencji

Sytuacje stresujące mogą spowodować duże zużycie mikroelementów, ponieważ są to pierwiastki niezbędne do przystosowania się organizmu do nowej sytuacji. Zastosowanie mikroelementów, nawet jeśli ich niedobór jest niewielki, pozwala zapobiec niekorzystnym skutkom zdrowotnym.

Mikroelementy są dostępne w postaci nieorganicznej i organicznej. W obu postaciach są przyswajane przez organizm:
1. Postać nieorganiczna – to proste sole mineralne łatwo przyswajane przez organizm, ich zaleta jest bezpośrednie działanie katalityczne.
2. Postać organiczna – są to sole lub związki aminokwasów z mikroelementami, które dostarcza się do organizmu z produktami żywnościowymi. Postać organiczna nie jest tak szybko aktywna jak postać nieorganiczna, natomiast jest bardziej łatwa w magazynowaniu, dlatego zwykle tworzy zapasy w organizmie.

Oznaki niedoboru witamin

Niedobory witamin lub minerałów nie zawsze przejawiają się jako poważne problemy zdrowotne, ponieważ większość z nas nie cierpi na poważny niedobór jakiegoś konkretnego składnika odżywczego. Niewielkie niedobory występują jednak bardzo często i prawdopodobnie są odpowiedzialne za wiele mniejszych, ignorowanych objawów, takich jak bóle głowy, kłopoty ze snem lub problemy skórne. Lekceważenie tych objawów może doprowadzić do poważniejszych problemów zdrowotnych, dlatego tak ważne jest wyrównywanie wszelkich niedoborów składników odżywczych w organizmie.

 

Bardzo niewiele osób wykazuje oznaki poważnych niedoborów witamin i minerałów, takie jak szkorbut czy pelagra, lecz obecnie uważa się powszechnie, że u wielu ludzi występują niewielkie niedobory związków mineralnych lub witamin, zwane „niedoborami subklinicznymi”, które objawiają się pogorszonym samopoczuciem, zmęczeniem, podatnością na infekcje oraz innymi dolegliwościami, takimi jak bóle głowy, bezsenność, drażliwość i problemy z trawieniem. Część osób prawdopodobnie odżywia się nieprawidłowo, w tym ludzie ubodzy, oraz ci którzy nie mają czasu, żeby kupować świeże warzywa i owoce, albo ci, którzy kupują produkty rafinowane lub gotowe dania. Kobiety są często zbyt zajęte, aby zaspokajać własne potrzeby, jeśli chodzi o składniki odżywcze, a badania wykazują, że 20 % kobiet w wieku rozrodczym wykazuje niedobory tych elementów. Kobiety, które niedawno urodziły dziecko lub karmią piersią, mogą wykazywać niewielki niedobór składników odżywczych, ponieważ ich organizmy wspomagają rozwój dziecka.

Pewne grupy ludności są szczególnie podatne na niedobory składników odżywczych, należą do nich:

  • kobiety w ciąży lub karmiące
  • osoby odchudzające się
  • dzieci
  • dorastająca młodzież
  • ludzie starsi

Mimo że początkowe objawy subklinicznych niedoborów składników odżywczych mogą być nieznaczne, zaburzenia funkcji metabolicznych są potencjalnie bardzo niebezpieczne. Np. brak przeciwutleniaczy może spowodować wzrost poziomu bardzo toksycznych produktów przemiany materii, takich jak aldehyd octowy, które wytwarza wątroba w procesie detoksykacji i które mogą zostać unieszkodliwione przez przeciwutleniacze. Z gromadzeniem się tych substancji łączą się takie schorzenia, jak choroba Parkinsona i choroby motoneuronu. Ponieważ jednak rozwój tak poważnych chorób trwa długo, konwencjonalna medycyna nie uznaje obecnie ich związku z niedoborem składników odżywczych.

Niedobry składników odżywczych mogą być spowodowane przez:

  • spożycie tych składników w niewystarczających ilościach
  • zła przemiana materii
  • niedostateczne wchłanianie
  • niedostateczne przyswajanie
  • wzrost zapotrzebowania

Twój organizm da znać nawet o najmniejszych niedoborach. Rezultatem niedostatecznego spożycia poszczególnych składników mogą być następujące objawy:

1. Problemy z włosami – Witaminy B12,B6 i selen
2. Problemy z oczami – Witamina A, C
3. Nerwowość – Witaminy B6, B12, B3, B5, magnez i witamina C
4. Infekcje – Witamina A, B-kompleks, C, biotyna, wapń, potas i cynk
5. Zmęczenie – Cynk, żelazo, witaminy A, B, C, D
6. Kurcze mięśni – Witaminy B1 i D, biotyna, sód, magnez i wapń
7. Problemy ze skórą – Witamina A, B-kompleks, biotyna, miedź

Jak przedstawia się Twoje ryzyko niedoboru witamin i bioelementów:

Niemowlęta – niemowlęta karmione piersią, czy też sztucznymi mieszankami dla niemowląt, w zasadzie nie mają znaczniejszych niedoborów mikroskładników żywnościowych. Najbardziej wartościowym pokarmem dla niemowląt jest jednak mleko kobiece. Z mleka kobiecego przyswajają się lepiej niż z innych pokarmów, właściwie wszystkie składniki odżywcze, zwłaszcza żelazo. Oczywiście, jest to prawdziwe tylko pod warunkiem prawidłowego odżywiania karmiącej matki. Kobieta karmiąca wymaga zwiększonego zapotrzebowania na właściwie wszystkie składniki pokarmowe.

Dzieci – dzieci, zarówno dziewczynki jak i chłopcy, w wieku 1 – 5 lat są podatne na występowanie deficytu żelaza. Ponadto u dzieci często występuje niedobór witaminy B6.

Młodzież – dorastające dziewczęta są szczególnie narażone na występowanie niedoboru żelaza. U obu płci często występuje niedostateczne zaopatrzenie w magnez, witaminę B6 i witaminę C.

Kobiety – dieta kobiet jest zazwyczaj mnie kaloryczna niż mężczyzn, dlatego wśród nich, częściej niż obu płci przeciwnej, występują niedobory mikroskładników. Kobiety są szczególnie narażone na niedobory takich składników, jak wapń i witamina B6, żelazo (kobiety miesiączkujące), magnez i miedź. Ponadto, wśród młodych, dorosłych kobiet, często spotyka się niedobory witamin A i C. Z kolei, kobiety zazwyczaj spożywają zbyt dużo sodu.

Kobiety ciężarne – w czasie ciąży zapotrzebowanie na właściwe wszystkie składniki pokarmowe drastycznie się zwiększa. Szczególnie wzrasta zapotrzebowanie na takie mikroskładniki jak kwas foliowy, witamina D, wapń, witamina C, A, E i cynk. Wśród kobiet ciężarnych często spotyka się niedobory witaminy B1, kwasu foliowego oraz cynku.

Mężczyźni – u mężczyzn niedobory mikroskładników występują generalnie rzadziej niż u kobiet. Najczęstsze niedobory u mężczyzn dotyczą witaminy B6, magnezu, miedzi, witaminy A.

Ludzie w podeszłym wieku – ludzie starsi narażeni są na niedobór składników z dwóch przyczyn – często po prostu mniej jedzą, a ponadto ich organizm nie jest w stanie gospodarować tymi składnikami tak oszczędnie jak u ludzi młodszych. Niedobory spotykane najczęściej w podeszłym wieku dotyczą witamin z grupy B oraz witaminy C, D, wapnia, cynku, magnezu i miedzi.

Ludzie nadużywający alkoholu – alkohol działa niszcząco na witaminy i składniki mineralne w organizmie. Nie tylko blokuje ich wchłanianie z przewodu pokarmowego, ale też narusza reakcje metaboliczne, w ten sposób, że witaminy bioelementy są szybciej zużywane. Przyczyną częstych niedoborów u alkoholików może być też po prostu fakt, że jedzą oni zbyt mało wartościowych produktów, zastępując jedzenie alkoholem. Szczególnie często spotyka się wśród nich ostre niedobry kwasu foliowego i witaminy B1 – prowadzące do poważnego uszkodzenia systemu nerwowego. Chroniczni alkoholicy nierzadko są też ofiarami niedoborów witamin A, C, D, B2, B12, wapnia, cynku, magnezu i miedzi.

Ludzie na diecie niskokalorycznej (odchudzający się) – wraz z ogólnie zmniejszoną ilością pokarmu, ludzie ci zazwyczaj spożywają niedostateczną ilość mikroskładników. Dotyczy to zwłaszcza witaminy B1, wapnia, żelaza, cynku i magnezu.

Wegetarianie – ludzie pozostający na diecie wegetariańskiej są szczególnie wrażliwi na niedobór żelaza (szczególnie dotyczy to wegetarian nie jedzących jajek i pokarmów mlecznych – tzw. weganów). Żelazo z pokarmów roślinnych jest bowiem słabiej przyswajalny niż z pokarmów mięsnych. Ponadto wegetarianie częściej narażeni są na niedobór witaminy B12.

Przeciążenie toksynami

Spożywana przez nas żywność rzadko nie zawiera zanieczyszczeń. Produkty roślinne bywają spryskiwane chemicznymi środkami ochronnymi albo uprawiane na przesyconej chemikaliami glebie, a zwierzęta bywają niewłaściwie karmione. Zdarza się również, że żywność jest modyfikowana genetycznie, a długofalowe skutki takich działań dla naszego zdrowia nie są znane. Jednym z głównych zadań naszego organizmu jest przemiana toksyn w substancje bezpieczne. Układy naszego organizmu są obciążone koniecznością detoksykacji. Dobrze, że istnieją składniki odżywcze, które mogą nam w tym pomóc.

Większość kupowane przez nas żywności są to produkty konserwowane, spryskiwane chemikaliami, nastrzykiwane lub uprawiane na przesyconej sztucznymi nawozami glebie. Produkty roślinne traktuje się pestycydami, a zwierzętom podaje się antybiotyki i hormony wzrostu. Skażenie środowiska na obszarach rolniczych sprawia, że w spożywanej przez nas żywności znajdują się jeszcze inne chemikalia. W rezultacie większość naszych pokarmów, zamiast dostarczać składników odżywczych, jeszcze bardziej obciążają nas toksynami i staja się źródłem dodatkowego stresu dla organizmu. Obciążenie toksynami jest sprawą niebezpieczną i obecnie sądzi się, że jest ono powodem wielu problemów zdrowotnych. Jedną z najważniejszych funkcji organizmu jest przemiana produktów i toksyn w rozpuszczalne, bezpieczne substancje, które są następnie usuwane z organizmu przez pęcherz lub jelita. W procesie tym, zwanym odtruwaniem, niezmiernie istotną rolę odgrywa wątroba. Ludzie poddani działaniu wielkich ilości toksyn, w tym chemikaliów z pożywienia i leków, mają zwiększone zapotrzebowanie na większość witamin i minerałów.

Przeciwutleniacze są składnikami, które hamują chemiczne reakcje z udziałem tlenu w organizmie. Produktami ubocznymi utleniania są bardzo czynne cząsteczki zwane wolnymi rodnikami. Przeciwutleniacze powstrzymują zmiany, wchodzą w reakcję z wolnymi rodnikami, zanim te zdołają spowodować zniszczenia. Naturalne przeciwutleniacze oddziałują także, reagując bezpośrednio z tlenem.

Składniki odżywcze zwane przeciwutleniaczami:

  • witamina C, E
  • beta-karoten
  • cynk
  • selen

Zawarte w owocach, orzechach, i większości warzyw stanową broń organizmu przeciwko wolnym rodnikom, powodującym wszelkiego rodzaju zniszczenia komórek organizmu. Wolnym rodnikom przypisuje się udział w powstawaniu raka, chorób serca i starzeniu się organizmu.

Przeciwutleniacze dostarczają organizmowi naturalnej broni przeciw wolnym rodnikom i dlatego zaleca się spożywanie produktów bogatych w te składniki odżywcze. Nawet prawidłowe odżywianie może być ubogie w przeciwutleniacze, a więc zazwyczaj zaleca się codzienne przyjmowanie dobrego suplementu. Także wiele flawonoidów wykazuje działanie przeciwutleniające, a wyciąg z miłorzębu japońskiego jest dobrym źródłem antyoksydantów. Skórka czarnej wiśni i jagody także zawierają przeciwutleniacze.

Czego powinna nam dostarczać żywność

Żywność zawiera wiele składników, najważniejsze z nich to białka, węglowodany, tłuszcze i błonnik, lecz również niezbędne są witaminy i składniki mineralne, regulujące funkcje organizmu. Pełnowartościowa żywność nie „uszlachetniana” i nie przetwarzana dostarcza tych składników w formie naturalnej, dlatego też są one prawdopodobnie najbardziej korzystne dla naszego zdrowia. Procesy produkcyjne niszczą składniki odżywcze i zmieniają naturalny skład żywności. Warto wiedzieć, co zawierają spożywane przez nas produkty i w jakiej formie najlepiej je spożywać.

Na zdrowe odżywianie składa się pięć grup produktów żywnościowych: tłuszcze, węglowodany, białka, minerały i witaminy. Potrzebujemy także wody, która znajduje się w większości pokarmów i z której w dużej części składa się nasz organizm. Białka powinny stanowić około 15% pożywienia, węglowodany około 60% lub więcej, tłuszcze natomiast maksymalnie 25 do 30%.  Witaminy i minerały można znaleźć w każdej z tych grup, a prawidłowa dieta powinna zawierać wszystkie lub większość z nich w odpowiednich ilościach. Poszczególne witaminy powodują przyspieszenie tych, zachodzących w całym organizmie, reakcji chemicznych.

Witaminy dzielimy na dwa rodzaje: rozpuszczalne w wodzie (witaminy z grupy B i witamina C) oraz witaminy rozpuszczalne w tłuszczach (A, D, E i K). Witaminy rozpuszczalne są wchłaniane przez jelita i przenoszone przez krwiobieg do tkanek, gdzie zostają wykorzystane. Organizm nie magazynuje tych witamin i dla uniknięcia niedoborów musi je otrzymywać codziennie. Substancje te są niezbędne do spełniania wielu rozmaitych funkcji organizmu. Witaminy rozpuszczalne w tłuszczach pełnią wyspecjalizowane funkcje. Są wchłaniane w jelitach, po czym układ limfatyczny przenosi je do różnych części organizmu. Witaminy rozpuszczalne w tłuszczach, szczególnie A i D przyjmowane w nadmiernych ilościach wykazują działanie toksyczne. Organizm nie mógłby skutecznie przyswoić witamin bez 18 znanych minerałów, potrzebnych mu do prawidłowego funkcjonowania.

Zachodni sposób odżywiania oznacza na ogół duże spożycie cholesterolu i tłuszczów, małą ilość błonnika oraz dużo rafinowanych cukrów i produktów zwierzęcych. Ludzie stosujący dietę z niską ilością tłuszczów i cholesterolu, a bogatą w błonnik, czyli z dużą ilością warzyw i owoców, są szczuplejsi, zdrowsi i mają więcej energii. Dolegliwości takie jak ból mięśni, bóle głowy, cukrzyca, brak odporności, choroby skórne i niestrawność należy łączyć z ubogim w składniki odżywcze jedzeniem, a wiele z tych objawów znika u ludzi, którzy zdecydują się zmienić swoje przyzwyczajenia żywnościowe i zastosować zdrową dietę.

W twoim codziennym menu powinny znaleźć się świeże owoce, warzywa i sałatki. A świeże mięso i ryby powinny zastąpić gotowe i zamrożone potrawy. Wiele procesów służących konserwacji żywności, takich jak zamrażanie i puszkowanie, powoduje straty składników odżywczych. Wybieraj produkty świeże, miejscowe, ponieważ długie przechowywanie powoduje utratę wartości odżywczych.

Wzmocnij swój układ odpornościowy

Układ odpornościowy broni organizm przed obcymi substancjami, takimi jak mikroorganizmy np. bakterie, grzyby, wirusy, pasożyty, potencjalnie szkodliwymi cząsteczkami lub nieprawidłowymi komórkami. W normalnych warunkach układ odpornościowy reaguje na obce organizmy, wytwarzając przeciwciała, które niszczą atakujące organizmy i neutralizują produkowane przez nie trujące toksyny. Układ odpornościowy sprawdza też komórki organizmu pod kątem ich prawidłowości, co jest niezmiernie ważne dla zachowania zdrowia.

 

 

Czynność twojego układu odpornościowego może zostać zakłócona m.in. przez:

  • uszkodzenia ciała
  • operacje chirurgiczne
  • nadmierne stosowanie antybiotyków, które mogą niszczyć florę bakteryjną
  • niektóre leki
  • zaburzenia trawienne, takie jak drożdżyca Candida, niedobór enzymów oraz chroniczne zaparcia
  • złe odżywianie
  • skażenie środowiska
  • stres
  • zaburzenia genetyczne
  • chorobę
  • dziedziczną niewydolność

Składniki odżywcze wzmacniające układ odpornościowy:

1. Czosnek pomaga zapobiegać wszelkiego rodzaju infekcjom, w tym także odpornym na działanie antybiotyków. Pomaga też oczyszczać krew.
2. Echinaceę stosuje się szeroko w terapii przewlekłych i ostrych infekcji oraz w celu wzmacniania odporności. Oczyszcza ona krew i układ limfatyczny, co wpływa korzystnie na wytwarzanie białych ciałek krwi oraz przeciwciał.
3. Żeń-szeń poprawia odporność i pomaga organizmowi uporać się ze stresem, a także wspomaga wytwarzanie białych ciałek krwi.
4. Witamina A i beta-karoten wspomagają odporność zarówno poprzez zwiększenie ilości przeciwciał, takich jak limfocyty T, jak i pobudzenie ich aktywności. Wspomagają też rozwój grasicy, chroniąc ją przed szkodliwym wpływem stresu. Witamina A chroni układ oddechowy przed infekcjami wirusowymi, a beta-karoten jest przeciwutleniaczem, który także wpływa na poprawę odporności.
5. Witamina B6 sprzyja dobremu funkcjonowaniu układu odpornościowego i pomaga zapobiegać rozwojowi różnych guzów.
6. Witamina C wzmacnia odporność organizmu na infekcje i wspiera grasicę oraz białe ciałka krwi.
7. Witamina E wzmacnia odporność organizmu na szereg chorób, w tym niektóre chorzenia autoimmunologiczne. Wspiera też reakcję przeciwciał.
8. Cynk jest potrzebny do prawidłowego funkcjonowania układu odpornościowego i zapobiega rozprzestrzenianiu się szeregu wirusów.
9. Selen wzmacnia układ odpornościowy, głównie dzięki działalności przeciwutleniającej oraz chroni integralności komórek, poprawiając ich wszelkie funkcje.
10. Mleczko pszczele, wzmacnia odporność, podobnie jak propolis i pyłek pszczeli. Propolis pomaga zapobiegać w szczególności infekcją gardła

Co możesz zrobić żeby sobie pomóc:

  • zapewnij sobie dużo snu
  • pij dużo świeże, zdrowej wody, która pomaga oczyszczać układ
  • zażywaj dużo ruchu
  • odżywiaj się prawidłowo, jedz duże produktów pełnoziarnistych, warzyw i owoców, ziaren, orzechów oraz produktów zawierających dużo błonnika
  • przyjmuj dobre suplementy wielowitaminowe, by zapewnić sobie odpowiednią ilość składników odżywczych

Zwiększ poziom energii

Zwiększone użycie środków pobudzających, takich jak kofeina, nikotyna, stanowi wielkie obciążenie dla organizmu. Chociaż większość z nas stosuje te substancje dla uzyskania chwilowego pobudzenia, w rezultacie zwiększają one zmęczenie, często będąc nawet źródłem objawów, które właśnie próbujemy złagodzić, takich jak senność, krótszy okres koncentracji uwagi oraz ogólny brak energii. Istnieje szereg naturalnych substancji, które przyczyniają się do podniesienia poziomu energii, poprawiając całościowe funkcjonowania organizmu. Jeśli twój styl życia powoduje, że jesteś narażony na działanie dużej ilości toksyn, w formie skażenia środowiska, palenia, diety z niewielką ilością wartościowych produktów lub picia alkoholu, należy podjąć próbę wyeliminowania tych substancji, ponieważ mogą one być czynnikiem przyczyniającym się do twojego stanu. Spróbuj wypijać duże, świeżej, filtrowanej wody, co pomoże usunąć toksyny z organizmu i zasili tkanki, które zostały odwodnione wskutek nadużycia środków pobudzających.

Składniki odżywcze zwiększające poziom energii:

1. Żeń-szeń wzmacnia organizm i normalizuje jego funkcjonowanie. Badania wykazują, że podnosi poziom energii oraz poprawia sprawność intelektualną.
2. Uważa się, że miłorząb japoński wspomaga funkcjonowanie mózgu i poprawia pamięć i czujność.
3. Imbir wywiera na organizm działanie pobudzające – szczególnie na krążenie i układ trawienny oraz pomaga zwiększyć poziom energii.
4. Płatki owsiane są odżywczym, uzdrawiającym zbożem, sprzyjającym układowi nerwowemu zarówno w pobudzeniu go, ja i regeneracji.
5. Żelazo jest niezbędne do wytwarzania energii i funkcjonowania układu odpornościowego, jest składnikiem cząstek hemoglobiny i przenosi tlen w krwiobiegu. Jest często stosowane terapeutycznie jako środek przeciw zmęczeniu.
6. Witaminy B-kompleks są niezbędne do prawidłowego funkcjonowania układu nerwowego i pomagają podnieść poziom energii.
7. Magnez wytwarza energię, zużywając zapasy cukru w wątrobie i jest także niezbędny dla silnych, zdrowych kości.
8. Koenzym Q10 jest niezbędny do wytwarzania energii, pomaga też komórkom efektywnie wykorzystywać energię. Stymuluje również łagodnie metabolizm.
9. Mleczko pszczele jest niezwykle odżywczym produktem, podnosi energię. Wspomaga także gruczoł nadnerczy, któremu poważnie szkodzi stres.

Co możesz zrobić, żeby sobie pomóc:

  • spróbuj zapewnić sobie dużo snu i unikaj picia alkoholu przed udaniem się na spoczynek, gdyż może to zaburzać sen
  • unikaj kofeiny i innych sztucznych środków pobudzających, które dają chwilowe efekty, lecz kiedy ich działanie ustaje, powodują większe zmęczenie
  • przyjmuj dobre suplementy wielowitaminowe, aby zapewnić sobie spożycie potrzebnych składników odżywczych
  • stosuj dietę bogatą w świeże pełnowartościowe produkty i z małą ilością tłuszczów
  • codziennie wykonuj ćwiczenia fizyczne, co pobudza krążenie i wszystkie układy organizmu do wydajniejszego działania
  • zapewnij sobie czas na relaks, może to być medytacja lub joga

Popraw pamięć

Jednym z objawów przeciążenia organizmu, wysokiego poziomu stresu i oczywiście, starzenia się się jest osłabiona sprawność intelektualna. Dla optymalnego funkcjonowania nasz organizm potrzebuje odpowiedniego dopływu krwi do mózgu, a szereg schorzeń powodujących zaburzenia pamięci oraz innych infekcji ogranicza ten dopływ. Kiedy mózg i układ nerwowy pracują na optymalnym poziomie, jesteśmy w stanie działać, w pełni wykorzystując nasze możliwości intelektualne. Wiadomo, że poważny niedobór składników powoduje zaburzenia umysłowe, a nawet niewielki niedobór nie pozwala mózgowi pracować na optymalnym poziomie. Nadużywanie alkoholu także negatywnie wpływa na pamięć i niszczy komórki mózgu oraz układ nerwowy, lecz na szczęście są sposoby, pozwalające ograniczyć szkody spowodowane przez alkohol oraz inne toksyny.

Składniki odżywcze poprawiające pamięć:

1. Witaminy z grupy B są najważniejsze dla mózgu i układu nerwowego, ponieważ wspomagają ich funkcjonowanie. Badania dowodzą, że niedobór kwasu foliowego oraz innych witamin z grupy B może prowadzić do utraty pamięci, splatania umysłowego, depresji oraz upośledzenia funkcji poznawczej.
2. Cynk pomaga zapobiegać szkodom wyrządzonym w mózgu przez wolne rodniki, poza tym wspomaga funkcjonowanie neuroprzekaźników. Ludzie, u których występuje niedobór cynku, mają osłabioną pamięć i zdolność koncentracji.
3. Magnez wspomaga układ nerwowy i jest pomocny przy przekazywaniu sygnałów nerwowych.
4. Witamina C jest potrzebna do wytwarzania neuroprzekaźników i jako przeciwutleniacz pomaga zapobiegać zniszczeniom komórek mózgowych spowodowanych utlenieniem.
5. Cholina i lecytyna wpływają bezpośrednio na neuroprzekaźniki w mózgu i dobrą pamięć.
6. Miłorząb japoński poprawia krążenie we wszystkich częściach organizmu – w tym mózgu – wykazano także, iż zwiększa wydolność mózgu oraz wspomaga pamięć.
7. Żeń-szeń poprawia czujność i sprawność intelektualną i ma działanie pobudzające. Badania wykazują, iż żeń-szeń sprawia, że można pracować umysłowo dłużej i ciężej.

Co możesz zrobić żeby sobie pomóc:

  • unikaj picia zbyt dużej ilości alkoholu, który niszczy komórki mózgu i układ nerwowy
  • jedz dużo świeżych warzyw i owoców, ze względu na ich właściwości przeciwutleniające
  • zapewnij sobie dużą ilość snu, niedostateczna ilość może spowodować zaburzenia pamięci i osłabienie wydajności umysłowej
  • ćwicz dużo, gdyż poprawia to krążenie mózgowe i funkcjonowanie układu nerwowego i pomaga się odprężyć

Osoby w starszym wieku

Kiedy zaczynają dawać się we znaki degeneracyjne skutki starzenia się, częścią codziennego życia staje się szereg przewlekłych i ostrych chorób. Badania wykazują jednak, że degenerację – umysłu i ciała – można zatrzymać a czasem opóźnić, stosując suplementy i odpowiednie odżywianie dla uzyskania najlepszych efektów. Aby późniejsze lata były zdrowe i produktywne musimy tylko stosować prawidłową dietę z dużą ilością owoców i warzyw, które działają przeciwutleniająco.

 

Składniki odżywcze dla starszych osób:

1. Witamina A, C, E oraz selen opóźniają procesy starzenia się. Przeciwutleniacze pomagają zapobiegać zapaleniu stawów, otępieniu i powstającej w starszym wieku cukrzycy.
2. Zapewnij sobie spożycie dużych ilości witaminy B z jedzeniem.
3. Jogurty z żywymi kulturami bakterii pomogą twojemu organizmowi bardziej efektywnie przyswoić składniki odżywcze.
4. Czosnek zapobiega osłabieniu spowodowanemu wiekiem, a także chorobom serca oraz innym schorzeniom związanym ze starzeniem się.
5. Zapewnij sobie spożycie tłuszczów rybich.

Co możesz zrobić, żeby sobie pomóc:

  • stosuj zdrową dietę, bogatą w wiele świeżych pełnowartościowych produktów, w tym co najmniej pięć porcji świeżych warzyw i owoców
  • zmniejsz ilość tłuszczów i stosuj oliwę z oliwek, która jest najzdrowszym olejem i przyczynia się do długowieczności i obniżenia poziomu cholesterolu oraz zmniejsza częstość występowania chorób serca
  • pozostań aktywny, badania wykazują, że stale wykorzystując swoje ciało i mózg, zostajesz dłużej młodszy
  • podejmij środki mające na celu wzmocnienie twego układu odpornościowego

Ciąża

Ciąża jest okresem, w którym wiele kobiet zdobywa większą wiedzę na temat zdrowia, gdyż dbałość o zdrowie i bezpieczeństwo mającego się urodzić dziecka jest bardzo ważna. Badania wykazały, że podczas ciąży, a w większości przypadków także w okresie poprzedzającym zapłodnienie, kobieta potrzebuje dodatkowych ilości kwasu foliowego i żelaza. Nadużycie suplementów podczas ciąży może mieć szkodliwy wpływ na płód, lecz rozsądne jest zażywanie ich w przypadku, jeśli twoje odżywianie jest ubogie, albo jeśli masz powód, by sądzić, że nie otrzymujesz witamin i składników mineralnych w ilościach potrzebnych dla zapewnienia zdrowia dziecku. Nie podlega dyskusji, fakt, że szanse na poczęcie i urodzenia zdrowego dziecka zwiększają się w przypadku stosowania dobrej diety przez oboje rodziców.

Składniki odżywcze odpowiednie w okresie prekoncepcyjnym i podczas ciąży:

1. Kwas foliowy zapobiega wadom wrodzonym, takim jak rozszczep kręgosłupa
2. Partnerzy w okresie prekoncepcyjnym powinni przyjmować witaminę C, E oraz cynk.
3. Wapń jest niezbędny dla prawidłowego rozwoju mięśni, serca i nerwów.
4. Żelazo to nieodzowny składnik hemoglobiny krwinek czerwonych

Co możesz zrobić, żeby sobie pomóc:

  • unikaj toksyn ze środowiska i pożywienia, które mogą uszkodzić płód, uniemożliwiając prawidłowy podział komórek. Niekorzystnie na poczęcie i urodzenia dziecka wpływają: alkohol, tytoń, ołów, promieniowanie radioaktywne, narkotyki, wirusy, infekcje i spaliny silników
  • włącz do odżywiania produkty pełnowartościowe i przeciwutleniacze
  • unikaj używania leków, chyba że przepisze je lekarz
  • unikaj kawy i napojów zawierających kofeinę
  • zjadaj codziennie warzywa i owoce
  • jedz pieczywo i zboża oraz brązowy, niepolerowany ryż